donderdag 12 september 2013

Weer traangas, weer Toma's

Turkije wacht ‘hete herfst’

Met een sloganverbod in de stadions, agenten op de universiteiten wil de Turkse regering nieuwe protesten de kop in drukken. Maar tervergeefs. De woede van de demonstranten is nog niet gezakt.


ISTANBUL -  Weer wolken van traangas, weer rijden er Toma’s - de beruchte waterkanonnen - door het centrum van Istanbul. Ook andere steden is het raak. De dood van een 22-jarige demonstrant maandag in Antakya, drijft boze Turken - na een paar weken van relatieve rust- weer de straat op.

Ahmet Atakan overleefde het protest in Antakya niet. Hoe hij precies om het leven is gekomen is nog onduidelijk. Geraakt door een traangascapsule, zoals omstanders stellen of van een gebouw gevallen, zoals de politie en plaatselijke gouverneur verlaren.  Met Atakan komt het aantal dodelijke slachtoffers van de protesten, die eind mei in Istanbul begonnen op zes. Vijf demonstranten en een agent.

De angst dat de protesten deze maand weer op zouden laaien, was al groot bij de regering. Premier Erdogan waarschuwde keer op keer kortte metten te maken met de ‘oproerkraaiers'. 

De Turkse leider zit absoluut niet te wachten op een tweede ‘Gezi’. Het protest tegen de kap van een aantal bomen in het Gezipark in het centrum van Istanbul, dat uitgroeide tot een massale opstand tegen de regering. De protesten verenigde - hoogst ongebruikelijk in het gepolariseerde Turkije, de meest uiteenlopende mensen. Koerden, nationalisten, communisten, Alevieten, atheisten tot de homobeweging en milieuactivisten. Geen beelden waar Erdogan - zeven maanden voor de regionale verkiezingen - vrolijk van wordt.

De regering doet er dan ook alles aan om nieuwe protesten de kop in te drukken. Op het Taksimplein staan agenten 24 uur paraat. Is er een demonstrantie ‘in aantocht’, zoals maandagavond het geval, dan wordt het bewuste Gezipark meteen afgesloten voor publiek en grijpt de politie hard in.

Om protesten te onderdrukken is er sinds kort ook een ‘politiek slogan’ verbod in de voetbalstadions van kracht. Supporters van de grote clubs als Fenerbahce, Galatasaray en Besiktas schaarden zich in juni massaal achter de protesten. Met name Carsi, de fanatieke aanhang van Besiktas, was erg actief.  Maar het verbod heeft vooralsnog weinig effect. De leuzen ‘Overal Taksim, overal Verzet’ zijn nog steeds op de tribunes te horen.

Een ander ‘slachtoffer’ zijn de universiteiten, die volgende week weer beginnen. Bewakers op de campussen zijn vervangen door agenten met als doel protesten zo snel mogelijk te onderdrukken. Op de gerenommeerde Middle Eastern Technical University in Ankara kwam het vorige week al tot rellen tussen studenten en politie. Studenten en omwonenden demonstreerden tegen de kap van een groot aantal bomen op de campus. Ze moeten wijken voor een nieuwe snelweg.

Hoe groot de angst van de overheid is voor ‘de geest van Gezi’ bleek pas in Didem, een plaats aan de Egeische kust. De lokale AKP diende een klacht in over een nieuwe expositie van binnenlandse en buitenlandse striptekenaars - waar ook Erdogan op te zien was. Justitie nam de klacht meteen hoog op, alle cartoons werden door de politie in beslag genomen en de organisatoren moesten voor verhoor meekomen.

Veel activisten lijken echter - ondanks alle druk - geenszins van plan om te stoppen met de protesten. De geest is uit de fles, klinkt het overal. Ze hebben genoeg van het aurtoritaire gedrag van de premier. Erdogan is al even vastberaden in zijn antwoord daarop. Na een warme zomer belooft het een hete herfst te worden.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten