maandag 11 oktober 2010

Duur vlees

Stukje vlees als onbetaalbare luxe

De vleesprijzen in Turkije rijzen de pan uit. Voor veel Turken is een stukje rood vlees niet meer te betalen. Het opheffen van het im portverbod op vlees en vee lost, volgens experts, het probleem niet op.



De vitrine van slagerij Ahmet Yilmaz in Uskudar, een oude wijk in Istanbul, is maar half gevuld. Veel vlees verkoopt hij van­daag de dag niet. Er zijn maar weinig klanten die nu gehakt - twaalf euro per kilo - willen. Laat staan biefstuk, ruim twintig euro per kilo. De klanten die nu de zaak bin nen komen, geven de voorkeur aan een stukje goedkopere kip. „Ik koop haast geen vlees meer, het is gewoonweg niet meer te be talen”, beaamt Davut Arslan (42), klusjesman en vader van drie. „In het dorp waar ik oorspronkelijk vandaan kom, kon je twee jaar geleden nog een lam kopen voor 45 euro. Nu moet je 100 euro neerleggen.” Voor veel Turken is vlees onbetaalbaar geworden. Verkochten de slagers gemiddeld nog 500 kilo rood vlees per week, nu is dat aantal, volgens de Vakbond van Vleesverwerkers, gedaald naar 80 kilo. En de malaise is nog niet voorbij. De verwachting is dat - met het oog op het offerfeest volgende maand - de prijzen nog verder oplopen. Volgens slager Yilmaz is de regering de grote boosdoener. „De overheid heeft niets gedaan om dit te voorkomen. Ze hadden de boeren moeten helpen.” En hij staat niet alleen in zijn kritiek. Uit alle hoeken van de samenleving - van consumenten, economen, dierenartsen tot vleesverwerkers - klinkt kritiek op de overheid.

Telde het land in 1980 nog 16,5 miljoen koeien, dat aantal is inmiddels teruggelopen tot 10,5 miljoen vandaag de dag. En dat terwijl de vleesconsumptie - door de snel groeiende en rijker wordende bevolking - sterk is toegenomen.

Volgens econoom Sarp Kalkan van TESEV, het onderzoeksinstituut voor Economisch Beleid in Anka ra,
 zijn de problemen terug te voeren op de droogte van 2006. Als gevolg daarvan schoten de prijzen van veevoer de lucht in. Melk lever de daardoor te weinig op, waarop de Turkse veehouders massaal besloten hun melkkoeien te slachten. „En voor het eerst in lange tijd begon onze veestapel te slinken”, aldus Kalkan. Met schaarste en exploderende prijzen als gevolg.

De hoge vleesprijzen hebben nog een ander neveneffect. Vlees is in middels een populair smokkelwaar geworden. In eerste helft van
 dit jaar werd 9,7 ton illegaal vlees door de Turkse douane in beslag genomen, in dezelfde periode vorig jaar was dit nog geen twee ton.

De ongecontroleerde biefstukken die op de markt belanden, kunnen gevaren opleveren voor de volksgezondheid, zo klinkt het in de sector.

De regering heeft nu - in een poging de hoge vleesprijzen te temperen - besloten de import van vlees en vee toe te staan. De importstop geldt vanaf 1998, formeel om dierenziektes buiten te deur te houden.
Volgens critici is de maatregel echter vooral bedoeld om de Turkse boeren - ruim dertig procent van de beroepsbevolking werkt in de agrarische sector - te bescher men. En dit, door de EU vaak bekritiseerde, protectionisme houdt de prijzen kunstmatig hoog. Daar moet de komende maanden verandering komen.

Maar de invoer van buitenlands vlees lost het structurele probleem in de sector niet op, stelt professor Gulkan Cifticioglu van de faculteit diergeneeskunde van Universiteit van Istanbul. „Wanneer er vol doende ge├»mporteerd wordt, zul len de prijzen wel dalen of stabili seren. Maar dit is geen oplossing voor de lange termijn. Dit land heeft een evenwichtig beleid voor de hele keten - van boerderij tot vork - nodig.”

Econoom Kalkan in Ankara heeft er weinig vertrouwen in. „ De regering denkt nu alleen aan de komende verkiezingen in 2011 en wil kost wat kost de vleesprijzen laten dalen. Maar de import kan de nek slag betekenen voor de sector in eigen land. Als we zo doorgaan, is er over een paar jaar geen veehouderij in dit land meer over.”

Slager Yilmaz in Istanbul hoopt dat hij snel - liever vandaag dan morgen - achter een vitrine vol met vlees staat. „Te weinig vee in een land zo groot als Turkije. Dat
 is toch ondenkbaar?”







Een stukje rood vlees is in Turkije voor veel mensen onbetaalbaar geworden.

foto
 Christine Folglar

1 opmerking: